İçeriğe geç
Dora Psikoloji Psk. Sayara Öztürk Aşkar

Kaygı, Depresyon ve Panik

Kaygı, panik atak, OKB ve depresyon için ergen ve yetişkinlerle bireysel görüşmeler.

Kimler için
Yetişkinler ve ergenler
Görüşme
Online görüşmeye uygun
Seans
50 dakika, genellikle haftada bir
Dil
Türkçe veya Rusça
Dora Psikoloji ofisi, İzmit

Hangi durumlarda başvuruluyor

Kaygı, tehlike sezdiğimizde devreye giren olağan bir tepkidir. Ortada bir tehlike yokken de sürdüğünde ve hayatınızı daraltmaya başladığında üzerinde çalışılması gereken bir soruna dönüşür. Uykunuz bozulur, kalabalık yerlere girmekten ya da araba kullanmaktan giderek daha çok kaçınırsınız. Depresyonda öne çıkan ise haftalardır süren isteksizlik ve eskiden keyif aldığınız şeylerin artık size bir şey ifade etmemesidir.

Bu alanda çoğunlukla yaygın anksiyete bozukluğu, panik atak, sosyal fobi, sağlık kaygısı, obsesif kompulsif bozukluk (OKB) ve depresyonla çalışıyorum. Sınav kaygısı, kronik erteleme, öfke kontrolü ve uyku sorunları da çoğu zaman bu tablonun parçası olarak gelir. Bazı kişilerde kaygı doğrudan bedende görülür: sık mide yakınmaları ya da tetkiklerde bir nedeni bulunamayan ağrılar gibi.

Panik atak belirtilerini ilk kez yaşadıysanız önce bir hekim kontrolü öneririm, çünkü bu belirtiler kalp ve tiroit sorunlarıyla karışabilir.

İlk görüşmede neler konuşuruz

İlk görüşme 50 dakika sürer ve büyük ölçüde sizi tanımaya ayrılır. Yakınmanın ne zaman başladığını ve sizi günlük hayatta en çok nerede kısıtladığını sorarım. Uyku düzeniniz, iştahınız, alkol kullanımınız ve daha önce psikolojik destek alıp almadığınız ya da ilaç kullanıp kullanmadığınız da bu görüşmede konuşulur.

Depresyon belirtisi olan herkese ölüm ya da kendine zarar verme düşüncelerini de doğrudan sorarım; cevap, görüşmelerin nasıl planlanacağını belirler. Gerekirse kısa ölçekler de kullanırım. Bunlarla ilgili bilgiyi psikolojik testler sayfasında bulabilirsiniz.

Görüşmenin sonunda neyi değiştirmek istediğinizi somut hedeflere çeviririz: markete yalnız gidebilmek ya da sabahları yataktan kalkıp işe yetişebilmek gibi.

Görüşmeler nasıl ilerler

Bu alanda ağırlıklı olarak bilişsel davranışçı terapi yaklaşımıyla çalışıyorum. Seansın başında geçen haftaya ve ödeve bakarız, ardından o günün konusuna geçeriz. Son dakikalarda önümüzdeki haftanın ödevini birlikte belirleriz.

Panik atakta önce bedeninizde olanı anlamaya çalışırız. Hızlı nefes almanın baş dönmesini ve karıncalanmayı nasıl artırdığını, kaygının çarpıntıyı nasıl tetiklediğini konuşuruz. Ardından kaçındığınız durumlara küçük adımlarla ve sizin belirlediğiniz sırayla yaklaşırız.

OKB’de kullanılan yöntemin adı maruz bırakma ve tepki önlemedir. Takıntılı düşünceyi tetikleyen duruma kontrollü biçimde girer, kontrol etme ya da yıkama gibi davranışları yapmadan kaygının kendiliğinden azalmasını beklersiniz. Bunu önce seansta, sonra evde ödev olarak yaparsınız.

Depresyonda ilk adım çoğunlukla davranışla ilgilidir. Bir hafta boyunca gün içinde neler yaptığınızı ve o sırada nasıl hissettiğinizi not edersiniz. Sonra küçük ve yapılabilir etkinlikleri yavaş yavaş takvime geri koyarız. Düşünce kayıtları da kendinizle ilgili kendiliğinden gelen olumsuz düşünceleri fark etmenize ve sınamanıza yardım eder.

Hayatınızda büyük bir kriz varsa ve yapılandırılmış ödevler o dönemde fazla geliyorsa bir süre destekleyici görüşmelerle ilerleriz. Seanslar çoğunlukla haftada bir yapılır. Ödevlerin büyük kısmı seans dışında yapıldığı için bu çalışma online görüşmelerle de yürür.

Psikiyatristle birlikte çalıştığım durumlar

Tanı koymak ve ilaç yazmak hekimin işidir; ben ilaç yazmıyorum. Depresyon işinizi ve evdeki sorumluluklarınızı yerine getiremeyeceğiniz kadar ağırsa ya da belirtiler görüşmelere rağmen haftalardır değişmiyorsa psikiyatrik değerlendirme öneririm. Birçok kişi psikiyatristin önerdiği ilaçları kullanırken görüşmelere de devam eder. Bu durumda sizin onayınızla psikiyatristinizle bilgi alışverişi yapar, onunla birlikte çalışırım.

Kendinize zarar verme ya da intihar düşünceleriniz yoğunlaştıysa randevuyu beklemeyin; 112’yi arayın ya da en yakın acil servise başvurun.

Uzun süredir tekrarlayan örüntüler

Bazı danışanlar, ilişkilerinde ve duygularında yıllardır tekrar eden bir örüntüden yorulduğu için başvurur. Borderline kişilik bozukluğunda terk edilme korkusu, birkaç saat içinde değişebilen yoğun duygular, sonradan pişman olunan ani kararlar ve bazen kendine zarar verme görülür. Narsisistik kişilik bozukluğunda ise eleştiriye karşı yoğun kırılganlık ve ilişkilerde karşılıklılığı sürdürmekte zorlanma öne çıkar.

Bu örüntüler üzerinde bireysel görüşmelerde çalışırız. Yıllar içinde oluştukları için çalışma da çoğunlukla uzun sürer. Seanslarda yoğun bir duygu geldiğinde onu adlandırmayı ve hemen bir davranışa dökmeden bir süre dayanabilmeyi çalışırız. İlişkilerde tekrar eden döngüyü de son haftalarda yaşanmış somut örnekler üzerinden ele alırız.

Kişilik bozukluğu tanısını psikiyatrist koyar. Kendinize zarar verme davranışı varsa ya da eşlik eden depresyon ağırsa görüşmelerle aynı dönemde bir psikiyatristin de sizi izlemesini isterim. Danışanların bir kısmı da bu özellikleri taşıyan bir eş ya da ebeveynle yaşamanın yükünü konuşmak için gelir; bu konuda ilişki, evlilik ve aile sayfasına da bakabilirsiniz.

Kaygı, depresyon ve panik hakkında sık sorulanlar

Genel sorular için sık sorulan sorular sayfasına bakabilirsiniz.

Panik atak geçirdiğimi nasıl anlarım?

Panik atak, birkaç dakika içinde tepe noktasına ulaşan yoğun bir korku dalgasıdır. Çarpıntı, nefes darlığı, titreme, baş dönmesi ve 'kontrolü kaybedeceğim' ya da 'öleceğim' düşüncesi sık görülür. Bu belirtiler kalp ve tiroit sorunlarıyla karışabildiği için ilk kez yaşıyorsanız önce bir hekime görünmenizi öneririm. Fiziksel bir neden bulunmazsa panik atak üzerinde görüşmelerde çalışabiliriz.

OKB ile titizlik arasındaki fark nedir?

Titiz biri düzeni sever ve bundan genellikle rahatsızlık duymaz. OKB'de ise istenmeden gelen düşünceler yoğun kaygı yaratır ve kişi bu kaygıyı azaltmak için kontrol etme ya da yıkama gibi davranışları tekrarlamak zorunda hisseder. Bu davranışlar günde saatler alabilir; kişi çoğu zaman aşırı olduklarını bildiği halde bırakamaz.

Görüşmeler ne kadar sürer?

Kaç ay süreceği, yakınmanın kaç yıldır sürdüğüne ve birden fazla sorunun bir arada olup olmadığına göre değişir. Belirli bir fobi ya da panik atak üzerinde çalışmak, yıllardır süren bir depresyona göre genellikle daha kısa sürer. Seanslar çoğunlukla haftada bir ve 50 dakikadır; belli aralıklarla hedeflere ne kadar yaklaştığımıza birlikte bakarız.

Ara WhatsApp